Wat helpt tegen droogte

Droogte wordt steeds meer een ding in Nederland en Vlaanderen. Het raakt niet alleen boeren en natuurgebieden, maar ook je eigen tuin en portemonnee. Er zijn gelukkig genoeg manieren om water vast te houden en je omgeving wat weerbaarder te maken tegen lange droge periodes. Hier lees je wat je zelf kunt doen, van simpele tuinaanpassingen tot het opvangen van regenwater.

Hoe kunt u uw tuin voorbereiden op droogte?

Als je tuin goed is voorbereid, kan die droogte veel beter aan. Het draait allemaal om het vasthouden van water in de bodem. En dat begint bij de grond zelf. Een bodem met veel organisch materiaal, zoals compost, werkt als een spons. Het zuigt regenwater op en geeft het langzaam weer af aan de wortels van je planten. Dit is echt een van de beste natuurlijke trucs tegen droogte.

Gebruik mulch en bodembedekkers

Een laag mulch van een centimeter of 5 tot 10 dik op je borders? Dat is een van de slimste dingen die je kunt doen. Mulch kan bestaan uit houtsnippers, cacaodoppen of stro. Het zorgt ervoor dat water niet verdampt, houdt de bodem koel en onderdrukt onkruid dat ook water nodig heeft. En het mooie is: het breekt langzaam af en maakt de bodemstructuur alleen maar beter.

Kies droogtetolerante planten

Niet alle planten zijn watjes als het om water gaat. Als je bewust kiest voor soorten die van nature tegen droogte kunnen, bespaar je een hoop water. Denk aan lavendel, sedum, salie, wijnruit en grassen zoals zwenkgras. Die planten hebben diepe wortels of wasachtige bladeren die verdamping tegengaan. Ze gedijen prima op zonnige, droge plekken en vragen bijna geen extra water.

Wat is de beste manier om regenwater op te vangen?

Regenwater opvangen is een van de meest effectieve en duurzame dingen die je kunt doen tegen droogte. Je bespaart niet alleen op je waterrekening, maar je zorgt er ook voor dat kostbaar drinkwater niet wordt gebruikt voor de tuin. En regenwater is nog beter voor planten ook, omdat het geen kalk bevat.

Regenton of regenwatertank

De simpelste optie? Een regenton onder de regenpijp. Een standaard ton van 200 liter is zo gevuld tijdens een flinke bui. Als je meer capaciteit wilt, kun je kiezen voor een bovengrondse tank van 1000 liter of een ondergrondse tank. Ondergrondse tanks zijn duurder, maar ze nemen geen ruimte in beslag en het water blijft koel, wat algengroei tegengaat.

Gebruik een infiltratiekrat

Een infiltratiekrat is een plastic krat dat je in de grond begraaft. Het vangt overtollig regenwater op en laat het langzaam in de bodem zakken. Dit is ideaal om wateroverlast bij hevige regenval te voorkomen én om water vast te houden voor droge periodes. Het water wordt niet opgeslagen voor direct gebruik, maar voedt de grond rondom je huis.

Welke maatregelen helpen in de landbouw tegen droogte?

De landbouw wordt keihard geraakt door droogte. Boeren gebruiken steeds vaker innovatieve technieken om hun gewassen te beschermen. Een belangrijke methode is precisie-irrigatie. Dat betekent dat water gericht wordt gegeven, precies waar en wanneer de plant het nodig heeft. Druppelirrigatie onder de grond is hier een goed voorbeeld van. Het water gaat direct naar de wortels en er verdampt bijna niets.

Bodemverbetering met organische stof

Net als in de tuin, is het verhogen van het organische stofgehalte in de bodem cruciaal. Dit doen boeren door groenbemesters te zaaien, zoals klaver of mosterd, die later worden ondergeploegd. Ook het toepassen van compost of mest verbetert de waterbergingscapaciteit van de bodem aanzienlijk. Een bodem met 1% meer organische stof kan tot 20% meer water vasthouden.

Waterbuffers en stuwen

Sommige boeren creëren waterbuffers door sloten te verbreden of dammen aan te leggen. Hierdoor blijft water langer in het landschap beschikbaar. Ook worden stuwen in beken en sloten gebruikt om het waterpeil op peil te houden. Dit is een effectieve manier om de grondwaterstand te ondersteunen.

Wat zijn de beste tips om water te besparen in huis?

Water besparen in huis is een directe manier om bij te dragen aan de strijd tegen droogte. Minder waterverbruik betekent minder druk op de waterbronnen. De simpelste tip? Los lekkende kranen en toiletten op. Een druppelende kraan kan tot 10 liter water per dag verspillen.

Gebruik waterbesparende apparaten

Moderne waterbesparende douchekoppen en toiletten kunnen het waterverbruik met de helft verminderen. Een waterbesparende douchekop gebruikt ongeveer 6 liter per minuut in plaats van 10 tot 12 liter. Ook een toilet met een spaarknop of een toilet dat spoelt met regenwater is een goede investering.

Hergebruik grijs water

Grijs water is licht vervuild water uit douche, bad en wastafel. Dit water kan worden hergebruikt voor het doorspoelen van het toilet of voor het besproeien van de tuin. Er zijn eenvoudige systemen beschikbaar die het water filteren en opslaan. Dit kan het waterverbruik in huis met wel 30% verminderen.

Hoe beschermt u de natuur tegen droogte?

Droogte heeft een grote impact op bossen, heidevelden en waterrijke gebieden. Burgers kunnen helpen door lokale natuurinitiatieven te steunen. Denk aan het aanplanten van bomen die schaduw geven en de bodem koel houden. Ook het herstellen van beekjes en het aanleggen van poelen helpt de natuur veerkrachtiger te maken.

Verminder verharding in uw omgeving

Stenen en tegels in tuinen en openbare ruimtes zorgen ervoor dat regenwater snel wegstroomt naar het riool. Dit vergroot de kans op droogte omdat het water niet in de bodem kan trekken. Het vervangen van tegels door gras, grind of planten (ook wel 'onttegelen' genoemd) is een effectieve maatregel. Zelfs een kleine geveltuin of een groen dak helpt al.

"Elke druppel die we kunnen vasthouden in de bodem is een druppel die bijdraagt aan een gezond ecosysteem. De beste tijd om maatregelen te nemen was gisteren. De op een na beste tijd is vandaag." – Henk van der Veen, hydroloog en expert in duurzaam waterbeheer.

Veelgestelde vragen over droogte